Η ΟΔΟΝΤΩΤΟΣ /// ΤΕΥΧΟΣ ΔΕΥΤΕΡΟ

Θεωρία

Λογγίνου, Περί Ύψους (εισαγωγή-μετάφραση-σχόλια: Ευσταθία Δήμου)     σ. 9

Laura Liliana Gómez Espíndola, Ο Πλάτωνας για τον πολιτικό ρόλο

της ποίησης (μετάφραση: Ευσταθία Δήμου)   σ. 17

Γιώργος Γώτης, Στιγμιότυπα από την Ιλιάδα και την Οδύσσεια         σ. 27

Ευσταθία Δήμου, Ποίηση και κινηματογράφος.

Η περίπτωση του Αρθούρου Ρεμπώ    σ. 39

Γιώργος Δελιόπουλος, Πάνω σ’ έναν ξένο στοχασμό.

Σύγχρονες κριτικές αναγνώσεις           σ. 47

Διονύσης Στεργιούλας, Το θαύμα του γραπτού λόγου  σ. 55

Μελέτη

Σ.Λ. Σκαρτσής, Τα «Τείχη» του Καβάφη. Μια ανάγνωση        σ. 59

Γιώργος Χ. Θεοχάρης, 11 ερανίσματα για τον ποιητή Άγγελο Σικελιανό         σ. 64

Λίλια Τσούβα, Η δραματική επίκληση του Άγγελου Σικελιανού στο «Άγραφον»         σ. 71

Ισιδώρα Μάλαμα, Γεώργιος Καφταντζής: Φωτο(ζω)γραφίζοντας

τους τελευταίους στίχους         σ. 78

Διώνη Δημητριάδου, Το γλυκό βιολί του θανάτου.

Τοπία σκοτεινά στην ποίηση του Χρήστου Μπράβου   σ. 88

Γιώργος Γώτης, Αμαλία Τσακνιά. Έτσι απλά κι αθόρυβα μια μέρα     σ. 95

Μαρία Δαλαμήτρου, William Blake (1757-1827):

«Οι θεϊκές τέχνες της φαντασίας»       σ. 102

Λίλια Τσούβα, Αρχετυπικά στοιχεία στο αγγλοσαξονικό έπος Μπέογουλφ     σ. 117

Συμεών Γρ. Σταμπουλού, Συνομιλίες του Σωτήρη Σαράκη

με ομοτέχνους του. Η περίπτωση Σκαρίμπα    σ. 125

Ισιδώρα Μάλαμα, Κώστας Θ. Ριζάκης και Διώνη Δημητριάδου:

Δημίου και δημιουργού: 36 αγχόνες επί χάρτου.

Από την απόγνωση στην επίγνωση       σ. 133

Ευσταθία Δήμου, Η διπλή όψη του ποιητικού υποκειμένου.

Σκέψεις με αφορμή τον ποιητή Αλέξανδρο Μηλιά       σ. 141

Σπύρος Λαζαρίδης, Στα καταλογάκια / Έρευνα επί καταλόγων

εικαστικών εκθέσεων   σ. 147

Συνέντευξη στην Ευσταθία Δήμου

Η ζωγράφος Βασιλική Γεροκώστα      σ. 174

Ποίηση

Δημήτρης Περοδασκαλάκης, Τέσσερα ποιήματα        σ. 189

Ειρήνη Καραγιαννίδου, Πέντε ποιήματα         σ. 192

Μαρία Λάτσαρη, Τέσσερα ποιήματα    σ. 195

Σωτήρης Σαράκης, Πέντε ποιήματα     σ. 197

Χάρης Μελιτάς, Ένα ποίημα   σ. 200

Ελένη Νέστορα, Έξι ποιήματα            σ. 201

Μυρτώ Χμιελέφσκι, Ένα ποίημα        σ. 205

Δημήτρης Γ. Παπαστεργίου, Τρίηχα   σ. 206

Κώστας Λιννός, Ένα ποίημα   σ. 207

Σταύρος Σταμπόγλης, Εικόνες και στάσιμα     σ. 208

Κώστας Θ. Ριζάκης, Ένα ποίημα         σ. 211

Μικρό ανθολόγιο νέων ποιητών

Ελένη Αράπη, Τα ευτελή         σ. 213

Αλέξανδρος Δεδηλιάρης, Επιστροφή στη φύση          σ. 214

Γιώργος Δρίτσας, Blue horizon           σ. 215

Αριάδνη Καλοκύρη,

 Κουκούτσι λεμονιού ⁓

 Αν ήταν λίγο πιο κοντά ⁓

Πάλι έπεσε ο φίκος μαμά         σ. 216

Σταύρος Καμπάδαης, Τρία ποιήματα που δεν έχω γράψει       σ. 219

Σπύρος Καρέλας, Γκάζι ⁓ Νύχτα ⁓ Γέλιο        σ. 222

Βίκυ Κατσαρού, Δωμάτια ⁓ Μέσα μου παλεύουν δυο γυναίκες ⁓

Εισέλθετε με σε­βασμό στα άγια της κοιλιάς μου         σ. 224

Σταύρος-Αντώνιος Κουβαράς, Η λέξη ⁓ Ηλιαχτίδα    σ. 226

Παναγιώτης Μηλιώτης, Για τα σύννεφα αυτών των ιδεών ⁓

Μόνιμη καταγραφή της ανθρώπινης δραστηριότητας  σ. 227

Γιάννης Ξέστερνος, Τα υπόγεια ⁓ Σκληρομετρική κλίμακα του Mohs ⁓

Ισοπέδωση       σ. 229

Ευσταθία Π., Θυμάμαι έπαιζε τζαζ στο καθαρτήριο    σ. 231

Κωνσταντίνα Σιαχάμη, Πρέπει να βρω μια γλώσσα όταν κόβεται το φως       σ. 233

Λευτέρης Τσώνης, Πανοραμική ⁓ Το σκοτεινό τέρμα ⁓ Αδύνατη πλευρά ⁓

Μονο­κοντυλιά ζωή ⁓ Γεωγραφικές συντεταγμένες     σ. 235

Ελένη Χαϊμάνη, Ένα ποίημα   σ. 238

Μαρία Χαραλαμπίδη, Πενήντα χρόνια σε είχα δίπλα μου ⁓ 

Παιδική ηλικία ⁓

Μην εμπιστεύεστε όσους περπάτησαν στη θάλασσα ⁓ 

Θα μπορούσαν να σω­θούνε

⁓ Ο δρόμος του Μεταξιού ⁓ Αντιγηραντικό ⁓ Ζογκλέρ            σ. 239

Αφιέρωμα στη σύγχρονη κυπριακή ΠΟΙΗΣΗ

Ευσταθία Δήμου, Η σύγχρονη κυπριακή ποίηση         σ. 243

Μικρό ανθολόγιο Κυπρίων

Παύλος Ανδρέου, Περιρρέουσα ατμόσφαιρα  σ. 247

Λεωνίδας Γαλάζης, Ανάξιοι δούλοι ⁓ Δεινοί καταπέλτες         σ. 248

Φροσούλα Κολοσιάτου, Στον πόλεμο            σ. 250

Κλεοπάτρα Μακρίδου, Τα φαντάσματά μου    σ. 251

Λιλή Μιχαηλίδου, Τρεις στιγμές στο Μαρόκο            σ. 252

Όλγα Οικονομίδου, Ρολόγια του Dali ⁓ Απώλεια       σ. 254

Ανδρέας Τιμοθέου, Εγχώριος τουρισμός ⁓ Ελάχιστη μέριμνα            σ. 255

Ρήσος Χαρίσης, Αιώνες συμπερίληψης ⁓ Διακειμενικότητα ⁓ Ραγισμένοι      σ. 257

Μετάφραση

Charles Simic [Ο πατέρας μου λάτρευε τ’ ασυνήθιστα βιβλία του Αντρέ Μπρετόν]

⁓ Στη βιβλιοθήκη ⁓ Αυτοκρατορίες ⁓ Βιβλιόψειρες ⁓

 Οι ζωές των αλχημιστών ⁓ 

Γκριζομάλληδες μαθητές (μτφρ.: Γ. Βουτσινάς)      σ. 261

José Garcia Villa, Οχτώ ποιήματα (εισ.-μτφρ.: Β. Πανδής)    σ. 265

Comte de Lautréamont, Ποιήματα (εισ.-μτφρ.: Ν. Γκάτσου) σ. 269

Hugh Dunkerley, Πρώτη επαφή ⁓ Κινητικότητα ⁓ Ο ερχομός στο σπίτι ⁓

Συμπεριλαμβανόμενος ⁓ Τα παιδιά των προσφύγων ⁓ Δώδεκα εβδομάδων ⁓

Τα χέρια της ⁓ Καταφύγια ⁓ Ιεροτελεστία ⁓ Αμμωνίτης ⁓ Χήρα ⁓ Αεροπορική

επίδειξη ⁓ Στο παρεκκλήσι του San Miguel (εισ.-μτφρ.: Κ. Χ. Λουκόπουλος)           σ. 274

Tatev Chakhian, Πανομοιότυπη ⁓ Μεταφράζω ποιήματα ⁓ Αρμενία, χωρία

στο δρόμο ⁓ Μητριά: Όχι-θάλασσα ⁓ Άποψη: ήμουν τεσσάρων ⁓

Η σκληρότητα της λεωφόρου (εισ.-μτφρ.: Α. Κατσαρός)        σ. 283

Anna Maria Farabbi, Ημερολόγιο μιας Ρωσίδας προσκυνήτριας ⁓ Κουβαλώ

μαζί μου το ζώο ⁓ Έξω βρέχει ⁓ Επιτάφιος ⁓ Με λένε Άννα Μαρία Φαράμπι

⁓ Ο φωτισμός της ένωσης (εισ.-μτφρ.: Ξ. Ζαχοπούλου)        σ. 286

Billy Collins, Σιωπή ⁓ Εφεύρεση ⁓ Κάποιες μέρες (εισ.-μτφρ.: Α. Ξηρογιάννη)        σ. 289

Byron, Ο Γκιαούρ [απόσπασμα, Ι-ΧV] (μτφρ.: Α. Μακρυδημήτρης)            σ. 292

Reginald Dwayne Betts, Ιστορία του αίματος ⁓ Για μια εγγύηση που

δεν έγινε δεκτή ⁓ Εξορία ⁓ Στο πάρκινγκ ⁓ Στο πάρκινγκ, δις

(εισ.-μτφρ.: Χ. Λιναρδάκη)     σ. 297

Carlo Betocchi, Τρία ποιήματα (εισ.-μτφρ.: Θ. Κοντάκης)     σ. 302

Albert Camus, Πτώση (ποιητική μετάπλαση: Ν. Γαλάνης)    σ. 304

Margherita Guidacci, Στη σιωπή ⁓ Το κοχύλι ⁓ Ας είναι ο άνεμος ⁓

Η θύμησή σου ⁓ Στον υποθετικό αναγνώστη ⁓ Είναι σαν έλλειψη αναπνοής

(εισ.-μτφρ.: Ξ. Ζαχοπούλου)   σ. 307

Συνέντευξη εφ’ όλης της ύλης (στην Ευσταθία Δήμου)

Σωτήρης Γουνελάς [σ. 312] · Νίκος Ορφανίδης [σ. 316] · Τασούλα Καραγεωργίου [σ. 322] 

· Θανάσης Χατζόπουλος [σ. 325] · Ειρήνη Ρηνιώτη [σ. 329] · Σταμάτης Πολενάκης [σ. 333] 

· Γεωργία Κολοβελώνη [σ. 338]

Συνεντεύξεις με εκδότες (στην Ευσταθία Δήμου)

Νέστορας Πουλάκος (εκδ. Βακχικόν) [σ. 342] · Χρύσα Κουτσιαύτη (εκδ. Σμίλη) [σ. 343] · 

Πάνος Αντωνόπουλος (εκδ. Συρτάρι) [σ. 3459] · Πέτρος Μιχάλης (εκδ. ΑΩ) [σ. 346] ·

 Νικόλαος Νίκας (εκδ. Νίκας) [σ. 3471]

Μικρές συνεντεύξεις (στην Ευσταθία Δήμου)

Νίκος Βαξεβανίδης [σ. 350] · Άννα Βασιάδη [σ. 353] · Αριάδνη Καλοκύρη [σ. 354] · 

Βίκυ Δερμάνη [σ. 355] · Γιώργος Κουτούβελας [σ. 356] · Γιώργος Λίλλης [σ. 357] 

· Ιφιγένεια Σιαφάκα [σ. 359] · Κλεονίκη Δρούγκα [σ. 30] · Κυριακή Αν. Λυμπέρη [σ. 363] 

· Λένα Καλλέργη [σ. 364] · Λίλια Τσούβα [σ. 365]

 · Νίκος Γεωργόπουλος [σ. 367] · Παναγιώτα Λάσκαρη [σ. 370] · Σπύρος Καρέλας [σ. 373]

 · Σωκράτης Καμπουρόπουλος [σ. 375] · Σωτήρης Σιαμανδούρας [σ. 377] ·

 Χριστίνα Λιναρδάκη [σ. 378]

Κριτική

Χρύσα Φάντη (Παναγιώτης Νικολαΐδης, Πόλη που ράγισε) [σ. 382] · 

Παναγιώτης Γούτας (Γ.Λ. Οικονόμου, Η σιωπή της κερκίδας)

 [σ. 384] · Μάνια Μεζίτη (Μυρτώ Χμιελέφσκι, Walkwoman) [σ. 385] · 

Ευσταθία Δήμου (Τόλης Νικηφόρου, Η καταγωγή των ηφαιστείων) [σ. 387] ·

 Σταύρος Καμπάδαης, Κρεμάλα, η λέξη είναι ποιητής [σ. 388] ·

 Πέτρος Πολυμένης, Και με την ελάχιστη υγρασία θ’ ανθίζουμε [σ. 389] 

· Αρίστη Τρεντέλ (Χριστίνα Λιναρδάκη, ΣΚΠ) [σ. 391]

 · Γιώργος Λίλλης (Αργύρης Δούρβας, Νεκροταφείο ζώων, άλλα ερωτικά)

 [σ. 393] · Ευσταθία Δήμου (Άννα Ξανθοπούλου, Λόγοι [σ. 394] 

· Άντζελα Λούτζιο, Επίμονα παράθυρα [σ. 396] · 

Βασίλης Πανδής, Παλίμψηστο πόλεμος. 4 ντοκιμαντέρ [σ. 397] ·

 Γιώργος Γάββαρης, Ακούω ήχους να θερίζουν [σ. 398] ·

 Δέσποινα Καϊτατζή-Χουλιούμη, με λένε Εύα [σ. 400] ·

 Δημήτρης Γ. Παπαστεργίου, Κάτοψη [σ. 401] · 

Διονύσης Στεργιούλας, Το πιο ωραίο τοπίο [σ. 402] · 

Ελένη Σιγαλού, Εκπνοές νερού [σ. 403] ·

 Ελένη Χαϊμάνη, Η τρίτη βάρδια [σ. 405] 

· Θάνος Κανδύλας, Διαρκής μαθητεία [σ. 406]

 · Κωνσταντίνος Ν. Ιωαννίδης, Επουράνιο τόξο [σ. 4071] 

· Λευτέρης Χονδρός, Οδός Μητροπολίτη [σ. 409] 

· Νίκος Γαλάνης, Τα μυστικά της Βερόνικα [σ. 410]

 · Ντίνος Σιώτης, Στα βαθιά της Μεσογείου [σ. 411] 

· Δημήτρης Γ. Παπαστεργίου (Βάννα Πασούλη, Lunaris) [σ. 413]

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΜΕ ΤΗΝ ΑΝΝΑ ΓΡΙΒΑ

 

Συνέντευξη: Ασημίνα Ξηρογιάννη  //

ΑΝΑΔΗΜΟΣΙΕΥΣΗ ΑΠΟ ΤΟ ΦΡΑΚΤΑΛ(https://www.fractalart.gr/anna-griva/)

Η Άννα Γρίβα (Αθήνα, 1985) σπούδασε Φιλολογία στην Αθήνα και Ιστορία της Λογοτεχνίας στη Ρώμη. Είναι διδάκτωρ του Τμήματος Ιταλικής Γλώσσας και Φιλολογίας του ΕΚΠΑ, με αντικείμενο την αναγεννησιακή ποίηση. Έχει εκδώσει έξι ποιητικές συλλογές. Το ποιητικό της βιβλίο “Η χαμένη θεά” (Μελάνι, 2023) έλαβε το Κρατικό Βραβείο Ποίησης, ενώ η συλλογή της “Δαιμόνιοι” (Μελάνι, 2020) τιμήθηκε με το Βραβείο «Γ. Αθάνας» της Ακαδημίας Αθηνών. Επίσης, έχει εκδώσει μία συλλογή διηγημάτων “Τα ζώα θεοί”, (Κίχλη, 2021) και δύο ιστορικά μυθιστορήματα (Η Ελληνίδα σκλάβα, Μελάνι, 2022, Εξόριστες Βασίλισσες, Μελάνι, 2021). Ποιήματα και πεζά της έχουν μεταφραστεί σε πολλές γλώσσες. Μεταφράζει ιταλική λογοτεχνία, με έμφαση στη γυναικεία αναγεννησιακή ποίηση. Η μετάφρασή της στα ποιήματα της Laura Battiferra τιμήθηκε το 2020 από το Ιταλικό Ινστιτούτο της Αθήνας στο πλαίσιο των Βραβείων Λογοτεχνικής Μετάφρασης, ενώ το πεζογράφημά της Η Σικελή μάγισσα βραβεύτηκε με το 1ο Βραβείο του Διεθνούς Λογοτεχνικού Διαγωνισμού 2024 του Ομίλου για την UNESCO Τεχνών, Λόγου & Επιστημών Ελλάδος. Έχει εκδώσει μια μελέτη (μαζί με τον Μάρκο Δενδρινό) για τον πλατωνικό Παρμενίδη (Πλάτωνος Παρμενίδης, Οντολογία του ενός στην πλατωνική θεωρία των ιδεών, Ζήτρος, 2021), καθώς μια μονογραφία για τη σαπφική ποίηση (Αφροδίτες, Σμίλη, 2022). Διδάσκει Ιταλική Λογοτεχνία και Δημιουργική Γραφή στο ΕΑΠ και στο ΕΚΠΑ.

Η Άννα Γρίβα, βραβευμένη προσφάτως με το Κρατικό Βραβείο Ποίησης, μιλά στην Ασημίνα Ξηρογιάννη και στο fractal και έχει πολλά κι ενδιαφέροντα να μας πει.

-Kυρία Γρίβα, σας καλωσορίζω στο Fractal. Πείτε μου, πώς βλέπετε και βιώνετε τη σύγχρονη λογοτεχνική πραγματικότητα; Σας αρέσουν πράγματα, σας ενοχλούν κάποια άλλα;

Παρακολουθώ τη σύγχρονη λογοτεχνία τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό. Με ενδιαφέρει και ως συγγραφέα και ως ερευνήτρια, καθώς το επιστημονικό αντικείμενό μου είναι η λογοτεχνία. Θα μπορούσα να πω πως ζω μέσα στα και μέσα από τα κείμενα. Με ενδιαφέρει να βλέπω τις ανανεωτικές τάσεις στη γλώσσα, τις θεματικές και τις φόρμες. Θεωρώ πως είναι απαραίτητο για όποιον γράφει να έχει μια, κατά το δυνατόν, πληρέστερη εικόνα επί αυτών των ζητημάτων. Βρίσκω πολύ ενδιαφέρουσες, ειδικά όσον αφορά την ποίηση, τις νεοφορμαλιστικές τάσεις, την ecopoetry αλλά και τη στροφή προς τον μύθο – όλες οι παραπάνω τάσεις δείχνουν μια ανάγκη των σύγχρονων δημιουργών να επαναδιαπραγματευτούν τη σχέση τους με το παρελθόν και τις ρίζες του ποιητικού λόγου, ενώ συγχρόνως εκφράζουν μια βαθύτερη αναζήτηση που άπτεται του να βρει ξανά ο άνθρωπος μια ισορροπημένη θέση μέσα στον κόσμο. Όσον αφορά τώρα την πεζογραφία, επειδή αγαπώ πολύ την ιστορική μυθοπλασία, με ενοχλεί η νοοτροπία που συχνά συναντώ μεταξύ αρκετών συγγραφέων στην Ελλάδα, πως το ιστορικό μυθιστόρημα είναι ένα κατώτερο είδος, πως τέλος πάντων είναι κάτι «συντηρητικό», που δεν θέτει αισθητικές προκλήσεις. Αντιθέτως, η δική μου γνώμη είναι πως η ιστορική μυθοπλασία είναι ιδιαιτέρως απαιτητική, απαιτεί μελέτη, έρευνα και μια βαθύτατη αίσθηση για το πνεύμα μιας άλλης εποχής, μέσα από την προσέγγιση της οποίας ουσιαστικά διανοίγουμε ένα μονοπάτι προς μια ευρύτερη θέαση του κόσμου και του ανθρώπου. 

-Πρόσφατα αποσπάσατε το Κρατικό Βραβείο ποίησης. Τι σημαίνει αυτό για σας;

Το γεγονός πως το βιβλίο μου Η χαμένη θεά τιμήθηκε με αυτό το βραβείο είναι για εμένα πολύ σημαντικό και ελπιδοφόρο, αφού θεωρώ τη συγκεκριμένη συλλογή αποτέλεσμα μιας πολύχρονης προσωπικής μου πνευματικής εξέλιξης. Επέστρεψα σε βιβλικές αρχετυπικές μορφές αλλά και σε μορφές της ιστορίας, με σκοπό να μιλήσω για διαχρονικές αγωνίες του ανθρώπου, να κατανοήσω συνιστώσες που διαμόρφωσαν το ευρωπαϊκό πνεύμα αλλά και να αποτυπώσω μια εναλλακτική αφήγηση περί του Ιησού βασιζόμενη σε πολύ ισχυρές παραδόσεις των πρώτων μεταχριστιανικών αιώνων που εξοβελίστηκαν από τα επίσημα δόγματα, αλλά φέρουν μέσα τους σημαντικές φιλοσοφικές προσεγγίσεις, όπως για παράδειγμα ο Γνωστικισμός και η θέση που δίνει στη γυναίκα-ιέρεια ή τα απόκρυφα ευαγγέλια και ο ρόλος της Μαρίας Μαγδαληνής. Η ποίηση και εν γένει η τέχνη μάς βοηθούν μέσα από τη συγκίνηση να αγκαλιάσουμε τις σοφές αφηγήσεις των αιώνων με έναν βαθύ και σφαιρικό τρόπο, αναζητώντας μέσα τους αλήθειες προσωπικές αλλά και κοσμικές, χωρίς να αποκλείουμε καμία ψηφίδα.

-Μιλήστε μας για τα δύο πιο πρόσφατα βιβλία σας.

Τα δύο πιο πρόσφατα βιβλία μου είναι η ποιητική συλλογή Η χαμένη θεά (Μελάνι, 2023), στην οποία αναφερθήκαμε και νωρίτερα, και το ιστορικό μυθιστόρημα Η Ελληνίδα σκλάβα (Μελάνι, 2022). Η χαμένη θεά συντίθεται πάνω σε δύο άξονες. Από τη μία, υπάρχει το πρόσωπο του Ιησού, τον οποίο αντικρίζω ως το αρχέτυπο του ξένου, του φωτισμένου ανθρώπου που μιλά και διδάσκει σε έναν κόσμο που αδυνατεί να τον καταλάβει ή που διαστρέφει τα λόγια του. Είναι εκείνος που με αγωνία αναζητά την αλήθεια, αδιαφορώντας για τύπους και συμβάσεις, εκείνος που αγκαλιάζει τους απόκληρους, τους σαλούς και τους αποσυνάγωγους, ενώ συγχρόνως αναγνωρίζει στις γυναίκες τον σοφό θηλυκό πόλο της κοσμικής τάξης. Με λίγα λόγια, είναι ένας μύστης, ένας φιλόσοφος, ένας επαναστάτης, στο όνομα του οποίου αργότερα έγιναν πράγματα τα οποία εκείνος θα απεχθανόταν: τυπολατρίες, φανατισμοί, πόλεμοι και κυνήγι αιρετικών, πυρές και εκδικήσεις. Την ίδια στιγμή, τη γραμμή της πραγματικής του διδασκαλίας φαίνεται να διασώζουν διαχρονικά όσοι δίνονται στην αγάπη, τον έρωτα, τη γνώση, την εξερεύνηση του ανθρώπου και του σύμπαντος, γι’ αυτό και μέσα στο βιβλίο υπάρχουν ποιήματα αφιερωμένα σε ιστορικά πρόσωπα που θεωρώ ως πραγματικούς επιγόνους του: μυστικίστριες, ερωτικά ή/και πνευματικά ζευγάρια και ο αγαπημένος μου Τζορντάνο Μπρόυνο, ο μάρτυρας της επιστήμης, που ως ένας νέος Ιησούς δεν σταυρώνεται αυτή τη φορά, αλλά καίγεται από το καινούριο ιερατείο, την Ιερά Εξέταση, καταδικασμένος ως αιρετικός. Ο άλλος άξονας του βιβλίου είναι τα γυναικεία βιβλικά πρόσωπα, που περιλαμβάνουν διαφορετικές όψεις του Θήλεος, της δημιουργού δύναμης που συνέχει τη φύση, τον κόσμο αλλά και τα θεμέλια όλων των πολιτισμών και των λατρειών. Μέσα στα διαφορετικά αυτά πρόσωπα, τη Μαρία, την κόρη της Κανά, τη Μαρία Μαγδαληνή, την Εύα και τη Λίλιθ, τις Μυροφόρες, τη δαιμονισμένη γυναίκα και πολλές άλλες, βρίσκω ξανά τη Μεγάλη Θεά των πανάρχαιων λατρειών, που εικονοποιείται άλλοτε ως Θεά-Μητέρα, άλλοτε ως θηλυκός πόλος του ερωτικού ζεύγους κι άλλοτε ως παντοδύναμη οντότητα των φυσικών διαδικασιών, την ίδια στιγμή που ιέρειες και προφήτισσες δρούσαν ως μεσολαβήτριες του θείου στον κόσμο, ως εκείνες που έφερναν σε επικοινωνία τα πάνω με τα κάτω. Η χαμένη θεά λοιπόν είναι για εμένα η οντότητα που ενώνει όλες τις παραπάνω όψεις: το θηλυκό στοιχείο, που δυστυχώς εξορίστηκε από τους μονοθεϊσμούς της μίας αλήθειας, της αλήθειας που έπρεπε να επιβληθεί στους αλλόδοξους, που δεν επέτρεπε την «αίρεση» (ας μην ξεχνάμε πως στα αρχαία ελληνικά αίρεσις σημαίνει, μεταξύ άλλων, επιλογή), που εκδίωξε τη γυναίκα από τον ρόλο της ιέρειας και της μεσολαβήτριας μεταξύ θείου και ανθρώπινου κόσμου. Θεωρώ πως είναι ένα ζήτημα κρίσιμο το να βρούμε ξανά τη χαμένη θεά, δηλαδή τη θηλυκή φύση του κόσμου και της ψυχής μας, γιατί αυτή είναι η πλευρά των πραγμάτων που ενώνει, αγκαλιάζει και αποδέχεται την πολλαπλότητα, όπως η μάνα που αγκαλιάζει και αποδέχεται τα παιδιά της.

Κι έρχομαι τώρα στην Ελληνίδα σκλάβα, ιστορικό μυθιστόρημα που τοποθετείται στον 19ο αι. και αφορμάται από την πραγματική ιστορία της Γαρυφαλλιάς Μιχάλβεη, μιας μικρής Ψαριανής, η οποία μετά την καταστροφή των Ψαρών (1824) βρέθηκε αιχμάλωτη σε ένα σκλαβοπάζαρο της Σμύρνης και εν συνεχεία ελευθερώθηκε από έναν φιλελεύθερο Αμερικάνο. Η Γαρυφαλλιά μεταφέρεται στις ΗΠΑ και εκεί μεταμορφώνεται σε έναν ζωντανό θρύλο για τους ελευθερόφρονες. Λέγεται μάλιστα πως ο γλύπτης Hiram Powers, εμπνευσμένος από τη Γαρυφαλλιά, δημιουργεί ένα γλυπτό με τον τίτλο «Η Ελληνίδα Σκλάβα» (1844). Το γλυπτό αυτό, που απεικονίζει με έναν συγκλονιστικό τρόπο μια γυμνή αλυσοδεμένη γυναίκα, αποτελούσε μια έκφραση του αμερικανικού φιλελευθερισμού, που τασσόταν εναντίον της σκλαβιάς – ας μην ξεχνάμε πως απέχουμε λιγότερο από είκοσι χρόνια από το ξέσπασμα του Αμερικανικού Εμφυλίου (1861-64). Επιπλέον, όμως, το άγαλμα ήταν και μια έκφραση του πνεύματος του φιλελληνισμού, που υπήρξε ένα πνευματικό ρεύμα καθοριστικό για τον 19ο αι., αφού η Ευρώπη και η Αμερική, από το ξέσπασμα της Ελληνικής Επανάστασης και κατά τις δεκαετίες που ακολούθησαν, είδαν στον αγώνα των Ελλήνων την αφύπνιση των μεγάλων ανθρωπιστικών ιδανικών για ελευθερία και δημοκρατία. Η δική μου Γαρυφαλλιά, μεταβαίνοντας στην Αμερική, συνδέεται με μια βαθιά φιλία με την αφρικανικής καταγωγής σκλάβα Ζοζεφίν αλλά και με τα κορίτσια της οικογένειας του Φίλιπ Κέρτις, ο οποίος είναι στο μυθιστόρημα ο άνθρωπος που τη διασώζει από τη σκλαβιά. Από εκείνη τη στιγμή ξεκινά μια μεγάλη περιπέτεια για όλους και στο εξής οι εξελίξεις και οι ανατροπές είναι καταιγιστικές. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο μπορεί κανείς να αισθανθεί την αγωνία ενός κόσμου που αλλάζει, ενός κόσμου που βάφεται πολλές φορές με αίμα αθώων. Μάλλον δεν θα πρέπει να αποκαλύψω περισσότερα ούτε για τη μοίρα των κοριτσιών ούτε για τον τρόπο με τον οποίο τα πνεύματα των δασών και των αδικοσκοτωμένων αλλά και οι μάγισσες του Σάλεμ θα σπάσουν το φράγμα του χρόνου και θα φωτίσουν τις πιο σκοτεινές αλήθειες. Θα ήθελα να πω σε αυτό το σημείο πως το βιβλίο σύντομα θα εκδοθεί στην Ιταλία από τον Crocetti/Feltrinelli στην εξαιρετική μετάφραση του Massimo Cazzulo. 

-Αν σας ζητούσα τρεις μόνο συγγραφείς (πεζογράφους – ποιητές – θεατρικούς συγγραφείς) να μου αναφέρετε, που όμως με το έργο τους άλλαξαν το βλέμμα σας για τον κόσμο, ποιοι θα ήταν αυτοί;

Σαπφώ: για την αποκάλυψη της πιο βαθιάς, ανόθευτης και διαχρονικής ομορφιάς. Καβάφης: για τη σοφία και το μέτρον απέναντι στην ανθρώπινη τραγωδία μας. Τολστόι: γιατί ο Θάνατος του Ιβάν Ίλιτς με έφερε λίγο πιο κοντά στην κατανόηση του μυστηρίου του θανάτου.

-Ποιο το μέλλον της ελληνικής λογοτεχνίας εντέλει;

Η γλώσσα μας έχει μια μακρά ποιητική παράδοση. Θεωρώ πως αυτή τη στιγμή υπάρχουν στην ελληνική ποίηση ποιητικές φωνές υψηλού επιπέδου, οι οποίες θα άξιζαν μια διεθνή απήχηση. Νομίζω ότι αυτές οι φωνές, οι οποίες παρατηρώ πως αντλούν τόσο από τη μεγάλη πολιτιστική μας δεξαμενή όσο και από την πρόσληψη της ξένης λογοτεχνίας, θα δικαιωθούν μέσα στον χρόνο. Το μέλλον της ελληνικής λογοτεχνίας πιστεύω πως βρίσκεται στον συνδυασμό της πνευματικής εξωστρέφειας (δηλαδή της πρόσληψης ευρέων ερεθισμάτων και αναζητήσεων) και  της εσωτερικότητας (δηλαδή του στοχασμού, της βαθύτατης πνευματικής ενατένισης από τον χρόνο στο άχρονο και αντιστρόφως). Κατά τη γνώμη μου, το παρόν και το μέλλον της ποίησης μπορεί να χαραχθεί από τους καλλιτέχνες που είναι αναζητητές, όντα πνευματικά, πολύπλευροι ταξιδευτές μιας ολικής θέασης του κόσμου και των τομέων της γνώσης. Το μέλλον των τεχνών και του στοχαστικού λόγου νομίζω πως «θα παιχτεί» ακριβώς εκεί: στο να κατορθώσουμε να αναδομήσουμε ένα ισορροπημένο και ολιστικό κοσμοείδωλο με ανοιχτά τα μεγάλα ερωτήματα του ανθρώπου ενάντια στον κατακερματισμό στον οποίο έχει οδηγήσει εδώ και δεκαετίες η φιλοσοφική σχετικοκρατία αλλά και ενάντια στις πλαστές βεβαιότητες που έχει δημιουργήσει η τεχνολογική πρόοδος.

-Παρακολουθείτε τα πολιτικά πράγματα; Πιστεύετε ότι η όποια κρίση στην πολιτική έχει όντως αντίκτυπο στην λογοτεχνία;

Παρακολουθώ τα πολιτικά πράγματα διεθνώς και είμαι πολύ ανήσυχη με την άνοδο των ολοκληρωτισμών αλλά και των λαϊκιστών ηγετών που υπονομεύουν τη δημοκρατία και τους θεσμούς της. Με ανησυχεί που και στη χώρα μας υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που θαυμάζουν και δικαιολογούν καθεστώτα και κυβερνήσεις όπως του Τραμπ ή του Πούτιν. Εν γένει υπάρχει μια υποχώρηση των ανθρωπιστικών αξιών, μια έξαρση της βίας, που εκφράζεται όχι μόνο μέσα από τους πολέμους αλλά και μέσα από την ποιότητα του διαλόγου που γίνεται στον δημόσιο χώρο. Με τρομάζει, επίσης, η εύκολη διάδοση των ψευδοειδήσεων, που φέρνει στον νου τις μεθόδους της πιο σκοτεινής προπαγάνδας. Όσον αφορά τη λογοτεχνία, κάθε βίωμά μας έχει αντίκτυπο, μεγαλύτερο ή μικρότερο, στη γραφή μας, άρα και η κοινωνική-πολιτική πραγματικότητα. Αυτός ο αντίκτυπος όμως δεν είναι αναγκαστικά εμφανής και εύκολα προσδιορίσιμος. Η καλλιτεχνική δημιουργία αρθρώνεται μέσα από μια περίπλοκη πνευματική συνθήκη, η οποία εμπλέκει ποικίλες εσωτερικές διεργασίες. Γι’ αυτό και εξαρχής θεώρησα περιορισμένες και ανεπαρκείς τις ερμηνείες της σύγχρονης ποίησης στη βάση μιας κοινωνιολογικής προσέγγισης που συνέδεε τον «άξιο» ποιητικό λόγο με μια καταγγελτική διαμαρτυρία για την οικονομική κρίση. Ως ιστορικός της λογοτεχνίας γνωρίζω καλά πως τα κοινωνικά δεδομένα «διυλίζονται» με έναν πολύπλοκο και ιδιαιτέρως σύνθετο τρόπο μέσα στα κείμενα τα οποία τελικά θα έχουν διαχρονική αξία. Για παράδειγμα, η κρίση που αναπτύσσεται στην Ευρώπη κατά τον Ύστερο Μεσαίωνα λόγω των επιδημιών, των πολέμων και των αυθαιρεσιών της πολιτικής και εκκλησιαστικής εξουσίας, φέρνει στο προσκήνιο την ανάγκη για έναν εκ θεμελίων επαναπροσδιορισμό των πνευματικών αξιών, μέσα από το κωμικό, τη γλώσσα της ερωτικής λογοτεχνίας, την ανακάλυψη των κλασικών κειμένων, τη στροφή σε έναν ανανεωμένο μυστικισμό, την ανάδυση της γυναικείας  φωνής, την προσπάθεια εξισορρόπησης των αναγκών πνεύματος και σώματος κ.τ.λ. Θέλω να πω πως κάθε άλλο παρά απλό είναι να περιγράψουμε την επίδραση των κοινωνικών δεδομένων στον λογοτεχνικό λόγο. Πάντως, όσον αφορά το προαναφερθέν ζήτημα και την ελληνική ποίηση του πρώτου τέταρτου του 21ου αι., νομίζω πως στην ελληνική βιβλιογραφία έχουν θέσει με πολύ εύστοχο τρόπο τις βάσεις μιας ουσιαστικής μελέτης τα δοκίμια των Ευριπίδη Γαραντούδη και Σοφίας Κολοτούρου, Ευσταθίας Δήμου και Μαρίας Τοπάλη. 

-Θα ήθελα να αναφερθείτε στο (σχετικά) νεοσύστατο Μουσών, Πώς προέκυψε, πώς πορεύεται και πού στοχεύει.

Το Μουσών είναι ένα έντυπο εξαμηνιαίο περιοδικό ποίησης, του οποίου κυκλοφόρησε πρόσφατα το 4ο τεύχος. Ξεκίνησε ως μια ομαδική ιδέα της συντακτικής ομάδας, στην οποία ανήκουμε η Ευσταθία Δήμου, ο Βασίλης Ζηλάκος, η Σοφία Κολοτούρου, η Μάνια Μεζίτη, η Αγγελική Πεχλιβάνη, ο Νίκος Φιλντίσης, ο Μάρκος Δενδρινός κι εγώ. Θεωρήσαμε πως ήταν αναγκαία η ύπαρξη ενός φρέσκου έντυπου περιοδικού, το οποίο θα ήταν αποκλειστικά εστιασμένο στην ποίηση, θα είχε μικρό μέγεθος, ευσύνοπτη και ποιοτική ύλη αλλά και προσιτή τιμή, ώστε να διαβάζεται εύκολα και να δίνει μια «συμπυκνωμένη» εικόνα για τη σύγχρονη ποίηση μέσα από επιλογές που ανταποκρίνονται στα αισθητικά μας κριτήρια, σε αυτό που εμείς βρίσκουμε ενδιαφέρον ως καλλιτεχνική πρόταση. Πέρα από τις αυστηρές επιλογές καλής ελληνικής ποίησης, φροντίζουμε να επιλέγουμε προσεγμένες μεταφράσεις αλλά και να θέτουμε θεωρητικά ζητήματα μέσα από τις κριτικές και το δοκίμιο που κάθε φορά φιλοξενείται. Επιπλέον, με την ευκαιρία της έκδοσης κάθε τεύχους οργανώνουμε μια ανοιχτή συζήτηση πάνω σε ένα «φλέγον» ζήτημα της σύγχρονης ποίησης, προσκαλώντας να συνομιλήσουν άνθρωποι του χώρου με διαφορετικές συνήθως απόψεις, ενώ ακολουθεί πάντα μια ζωντανή κουβέντα με το κοινό. Οι  εκδηλώσεις αυτές έχουν πολύ μεγάλη προσέλευση, πράγμα που επιβεβαιώνει την ανάγκη να «ανοίγουμε» στον κόσμο σημαντικά λογοτεχνικά θέματα και να επικοινωνούμε. 

–Κριτική και κριτικοί.

Προσωπικά παρακολουθώ αρκετά τον κριτικό λόγο, γιατί με ενδιαφέρει να μαθαίνω για τα βιβλία που κυκλοφορούν και τις εκδοτικές τάσεις. Από εκεί και πέρα, όταν διαβάζω ένα βιβλίο, αποκτώ μόνη μου μια άποψη για αυτό. Από την πλευρά μου, γράφω κριτικές μόνο περιστασιακά, όταν διαπιστώνω πως ένα βιβλίο παρουσιάζει κάποιο ιδιαίτερο αισθητικό ή/και θεματικό υπόβαθρο που αξίζει να έρθει στο προσκήνιο. Θεωρώ πως η κριτική δικαιώνεται όταν συνδέεται με τον ευρύτερο χώρο των ιδεών, της ιστορίας της λογοτεχνίας, της φιλοσοφίας, των διαχρονικών αισθητικών θεωριών, όταν εν ολίγοις κινητοποιεί τον βαθύτερο στοχασμό. Τουλάχιστον εμένα με ελκύει να διαβάζω τέτοια κείμενα.

–Έχετε καλλιτεχνικές εμμονές;

Πραγματικά, έχω αρκετές εμμονές! Ιστορικά πρόσωπα που αγωνίστηκαν με πάθος για τον έρωτα, τη γνώση και την πνευματική ελευθερία τους. Κυνηγήθηκαν, διώχθηκαν αλλά δεν έπαψαν να ζουν ακολουθώντας το εσωτερικό τους δαιμόνιο, για να θυμηθούμε και τον Σωκράτη. Για παράδειγμα έχω ιδιαίτερη αδυναμία στην Ιωάννα της Λωραίνης, το κορίτσι που άλλαξε όλη την Ευρώπη με το πάθος του και την υπερανθρώπινη σοφία του, αλλά και σε όλες τις μυστικίστριες του Μεσαίωνα που υπήρξαν πραγματικές επαναστάτριες συντελώντας στο πέρασμα προς τον νέο κόσμο του Ουμανισμού. Επίσης, δεν θα μπορούσα να μην αναφέρω τους λόγιους, ποιητές, καλλιτέχνες, φιλοσόφους και επιστήμονες της Αναγέννησης, που μέσα από απίστευτους κινδύνους στρέφουν τον κόσμο προς το φως. Ας μην ξεχνάμε πως η Αναγέννηση είναι μια σύνθετη εποχή: από τη μία έρχεται στο προσκήνιο η αρχαία σοφία,  η ομορφιά, η γυναίκα, ο έρωτας, από την άλλη αναδύεται ο κόσμος της Μεταρρύθμισης και Αντιμεταρρύθμισης και το τρομερό κυνήγι αιρετικών και μάγων με πυρές να καίνε σε όλο τον ευρωπαϊκό χώρο. Ο Γαλιλαίος, ο Μπρούνο, η Σάρα Κόπια Σούλαμ και πολλοί ακόμη που κινδύνευσαν ή/και πέθαναν για τη γνώση και την ελευθερία τους, νιώθω σαν να είναι, ας πούμε, οι δικοί μου πνευματικοί πρόγονοι και οδηγοί. Άλλη εμμονή μου είναι η έρευνα των πανάρχαιων τελετουργιών και λατρειών και των πρακτικών της μαγείας, καθώς και των ιδεών που συνδέονται με αυτές και όρισαν τις απαρχές του πολιτισμού. Εν γένει, μου αρέσει να «σκαλίζω» μέσα σε ξεχασμένα κείμενα, σε σπάνια τεκμήρια των διαχρονικών αναζητήσεων του ανθρώπου.

–Γράφετε κάτι τώρα;

Έχω ολοκληρώσει το νέο μου ιστορικό μυθιστόρημα με τον τίτλο Η Σικελή μάγισσα, που διαδραματίζεται τον 17ου αι., πρωτίστως στη Σικελία, ενώ το νησί βρίσκεται υπό ισπανική κατοχή και  δρα εκεί η σκληρή ισπανική Ιερά Εξέταση. Βασισμένο σε μια μακροχρόνια και βαθιά μελέτη της εποχής, το μυθιστόρημα καταγράφει, μέσα από την ιστορία δύο γυναικών, το κυνήγι των μαγισσών και των αιρετικών κατά την περίοδο της Ύστερης Αναγέννησης, της Αντιμεταρρύθμισης δηλαδή, οπότε και τα πράγματα αγριεύουν σε όλη τη Ευρώπη για τους ελευθερόφρονες, τους επιστήμονες, τους καλλιτέχνες και εν γένει για όσους εκφράζουν τολμηρές ιδέες. Νομίζω πως πέρα από την περιπέτεια της μυθοπλασίας, που κινείται μεταξύ Παλέρμο, Ρώμης και Φλωρεντίας, μέσα από το βιβλίο μπορεί ο αναγνώστης να κατανοήσει και τις ευρύτερες πνευματικές ζυμώσεις της εποχής. Άλλωστε, στις σελίδες συναντά κανείς, μέσα από παράξενες οδούς, κάποιες μεγάλες προσωπικότητες της εποχής, όπως ο Γαλιλαίος, ο Τζορντάνο Μπρούνο, η Αρτεμίζια Τζεντιλέσκι.

-Μελετάτε κάτι αυτήν την εποχή;

Αυτό το διάστημα μελέτησα επισταμένα το έργο της Αικατερίνης της Σιένα, της Ιταλίδας θεολόγου, μυστικίστριας και φιλοσόφου του 14ου αι., καθώς έγραψα μια φιλοσοφική μελέτη για το περίφημο έργο της  Le Orazioni, η οποία θα δημοσιευτεί σύντομα στο επιστημονικό περιοδικό Dia-noesis όπου είχα την τύχη να δουλέψω ως guest editor για το 17ο τεύχος στο αφιέρωμα που αφορά τη γυναικεία παρουσία στη φιλοσοφία. Η Αικατερίνη είναι μία από τις πιο φωτισμένες και τολμηρές γυναικείες μορφές του Ύστερου Μεσαίωνα, η οποία με την πρωτοτυπία της σκέψης της και τις μυστικιστικές της εμπειρίες διαμόρφωσε ένα νέο κλίμα ως προς την έκφραση της γυναικείας γραφής και εμπειρίας που έρχεται στο προσκήνιο με καταλυτικό τρόπο ακολούθως, κατά την Αναγέννηση.

-Τι ελπίζετε; Τι ονειρεύεστε; Τι εύχεστε;

Ελπίζω να επικρατήσει στον κόσμο μας η έλλογη προσέγγιση των φαινομένων και η μετριοπάθεια, γιατί η έξαρση του θυμικού στοιχείου μάς έχει οδηγήσει σε πρωτοφανείς φανατισμούς, μεσσιανισμούς και μισαλλοδοξίες. Αυτό που ονειρεύομαι είναι να μπορεί η ανθρωπότητα να πλουτίζει όλο και περισσότερο τη γνώση της για το σύμπαν, για τα μυστικά της αρμονίας του, για το ενδεχόμενο να υπάρχει και κάπου άλλου, πολύ μακριά ίσως, κάποια μορφή ζωής. Να νιώσουμε επιτέλους λιγότερο μόνοι μέσα σε αυτό το αχανές μυστήριο. 

ΤΑΚΗΣ Π. ΠΙΕΡΡΑΚΟΣ /// ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΧΑΛΚΟΗΧΑ

ΦΑΝΤΑΣΜΑΤΑ ΚΑΙ ΘΡΑΥΣΜΑΤΑ

                                                     στον Αλέξανδρο Χριστόπουλο

Οι άλλοι ζουν φαντάσματα σε μας

και εμείς στους άλλους.

Οταν τελειώσει η ζωή,

θραύσματα των νεκρών

διασώζονται στους επιζώντες.

Αυτά που με λυσσώδη αγώνα

χαράξαμε σε σπήλαια

και σε καμβάδες μένουν.

Oι Πυραμίδες και τα κρεμαστά περιβόλια

Tα έπη του Ομήρου και ο Παρθενώνας

Ο Μαραθώνας και οι Θερμοπύλες,

Ο Γρανικός και η ριψοκίνδυνη ζαριά

ως τα Μαράκανδα-

Το Κολοσσαίο και τα τέσσερα Ευαγγέλια-

Η Αγιά Σοφιά και οι γοτθικοί καθεδρικοί-

H ναυμαχία της Ναυπάκτου και το Βατερλώ ∙

Καστροντυμένες κορυφές και πολιτείες

Βίοι αγίων και ανδρών επιφανών-

Ρομάντζα, υπερκόσμιες μελωδίες-

Κοπιαστικές ιχνηλασίες του απείρου-

Επαναστάσεις σχεδιασμένες σε κενό αέρος-

Τεχνογνωσίες πράυνσης του πόνου.

Αυτά που γέννησε η πείσμων Θέλησή μας

και η απροσωπόληπτη Φορτούνα

έστερξε από την πλευρά της να διασώσει.

---------------------------------------------------------------------------------------------

Ο Τάκης Π. Πιερράκος γεννήθηκε στη Δροσοπηγή Λακωνίας το έτος 1958. Eιναι πτυχιού- χος  της Νομικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών και κάτοχος μεταπτυχιακού τίτλου (Μάστερ) του Πανεπιστημίου της Ουαλίας στο πεδίο του Ναυτικού Δικαίου. Ζει στην Αθή- να και εργάζεται ως αυτοαπασχολούμενος δικηγόρος. Εχει εκδώσει επτά (7) ποιητικά βιβλία και ένα (1) βιβλίο με μεταφράσεις Αγγλόφωνων Ιρλανδικών ποιημάτων. Εμμετρα πονήματα του έχουν δημοσιευτεί σε συλλογικά έργα. Είναι συνεργάτης του ιστολογίου για τα βιβλία, τις τέχνες και τις ιδέες https://booksitting.gr/ Eπισκέψεις δεκτές και στο  Takispierrakos.gr

Tου ιδίου : 

«ΑΠΩΛΕΙΑ ΒΕΒΑΙΟΤΗΤΑΣ», Εκδόσεις Οδός Πανός, 2010

«Η ΣΚΙΕΡΗ ΠΛΕΥΡΑ ΤΩΝ ΠΡΑΓΜΑΤΩΝ» , Εκδόσεις Οδός Πανός, 2012

«ΑΝΑΠΟΔΕΣ ΣΥΓΧΟΡΔΙΕΣ», Εκδόσεις Οδός Πανός, 2014

«ΣΕ ΡΟΔΙΝΟ ΜΙΣΟΦΩΤΟ ΓΡΑΜΜΕΝΗ» (25 Ερωτικά),

Εκδόσεις Περισπωμένη, 2019

«Ο ΜΕΓΑΣ ΠΙΣΤΟΣ», Εκδόσεις Περισπωμένη, 2023

ΜΙΚΡΗ ΑΝΘΟΛΟΓΙΑ ΤΗΣ ΙΡΛΑΝΔΙΚΗΣ ΠΟΙΗΣΗΣ, Εκδόσεις 24 Γράμματα, 2023

«ΠΟΙΗΜΑΤΑ 2003-2023», Εκδόσεις Οδός Πανός, 2024

«ΜΟΝΟΠΑΤΙΑ ΧΑΛΚΟΗΧΑ», Εκδόσεις Οδός Πανός, 2025.

***

ΝΕΑ ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑ /// ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΚΗ ΠΟΙΗΣΗ ΜΕΤΑ ΤΟΝ ΠΕΣΣΟΑ

 

ΔΥΟ ΠΟΡΤΟΓΑΛΙΔΕΣ ΠΟΙΗΤΡΙΕΣ

Sophia de Mello Breyner Andresen (1919-2004)

Ο αυλός [A flauta]

Στης κάμαρης τη γωνιά άγγιξε η σκιά τον μικρό της τον αυλό

Κι ήτανε τότε που αναθυμήθηκα στέρνες και μέδουσες

Και τη θνητή φεγγοβολή της γυμνής ακτής.

Με ιεροπρέπεια στάθηκε της νύχτας το δαχτυλίδι

γύρω στο δάχτυλό μου

Κι η πλεύση της σιωπής συνέχισε τ’ αρχέγονο ταξίδι.



Fiama Hasse Pais Brandão (1938-2007)

Εγκώμιο της ακρίδας [Louvor do gafanhoto]

Πόσο συχνά ένιωσα μες στην παλάμη μου,

να χτυπά ανάμεσα στα δάχτυλά μου η καρδιά

της απρόσεκτης της ακρίδας. Να διπλώνει

τα ποδαράκια της τα λιανά.

Το παν και το τίποτα να συνυπάρχουνε

στο πλάσμα τούτο που μιμείται το κούτσουρο το ξερό

και που τίποτε δεν επιθυμεί να ’ναι - ή επιθυμεί την ανυπαρξία.

Κι αφήνει το χέρι του κοινοβίτη,

ριγηλό, να την ακολουθεί και ταπεινά

να γίνεται όλη του η τροφή.

***

Από τον τόμο: Πορτογαλική ποίηση μετά τον Πεσσόα. Μια ανθολογία, Επιλογή -

Μετάφραση, Εισαγωγή - Επίμετρα: Θεοδόσης Κοντάκης, εκδ. 24Γράμματα,

(Αθήνα, Ιούνιος 2025).

"Ωσεί άνθος του αγρού" της Λίας Σιώμου (Εκδόσεις Ελευθερουδάκης, Δεκέμβριος 2024)

Κυκλοφορεί από τις  Εκδόσεις Ελευθερουδάκης η ποιητική συλλογή της Λίας Σιώμου "Ωσεί άνθος του αγρού" . 

Προορισμοί 

Τι είναι αυτό που κάνει τη ζωή ενδιαφέρουσα στα μονοπάτια που αχνάρια ακολουθούμε καθημερινά πανομοιότυπα και τους πνευματικούς μας διορατισμούς εξετάζουμε μη και ανακαλύψουμε κάτι το αλλιώτικο που αποζητάμε στη μοίρα μας.

Κάτι το κάπως συναρπαστικό, το σε ονείρου σφαίρας αδιάφανης συμπλεκόμενο, το εξαϋλώνον το φθαρτό παρόν, την καθημερινή ανούσια ρουτίνα που σε ανυπαρξία μεταφράζει την προσωρινή μας ύπαρξη. Τι είναι; 

Διαφέρει οπωσδήποτε για τον καθένα. Ο καθένας κι ένα αλλιώτικο τραγούδι προορισμό του κάνει, τη δική του μουσική στον κόσμο για να πει, αν τη σφραγίδα της κληρονομίας και του χρέους νιώθει στα σπλάχνα του. Κάποιον αυλό ο καθένας θε να φτιάξει στη ζωή του, την μπαλάντα της καρδιάς του για να τραγουδήσει. 

 Βιογραφικό σημείωμα

Η Λία Σιώμου ( Λία Αντωνοπούλου ) γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Αθήνα. Αποφοίτησε από το Χημικό τμήμα του Πανεπιστημίου Αθηνών και μετέπειτα σπούδασε στο Michigan State University (MSU) Μαster of Science στην Βιοχημεία. Εργάσθηκε ως επιστήμων στο MSU , Northwestern University, Argonne National Laboratory και U.S Department of Energy. Έχει δημοσιεύσει δέκα ποιητικές συλλογές: Ερωδιού η Κατοικία και Αλκυονίδες (Εκδόσεις Δωδώνη 2001), Μαγιοστέφανο, Σπονδή Ονείρου, Εν γη Ερήμω, Attica και Εις Μνήμην Ουτοπίας (Εκδόσεις Γαβριηλίδης , 2003, 2006, 2007, 2014). ῾Της Ζωής και της Αγάπης῾, Ποίηση 1995-2011, Ελευθερουδάκης 2022, Ανθισμένες Διαδρομές e- book 2023 και Ωσεί Ανθος του Αγρού, Ελευθερουδάκης 2024. Δέκα ποιήματά της έχουν μελοποιηθεί από τον συνθέτη και καθηγητή Δρ. Αθανάσιο Ζέρβα, του Πανεπιστημίου Μακεδονίας. και εκδοθεί στο CD Lia’s songs. Τα τραγούδια έχουν παρουσιασθεί σε κονσέρτα στην Αμερική και Ελλάδα ( Athens and Thessaloniki’s Conservatories, Athens Megaron Mousikis, Carnegie Hall New YorkCity.) Ποιήματά της έχουν δημοσιευτεί σε έντυπα και ηλεκτρονικά λογοτεχνικά περιοδικά και σε ανθολογίες.

ΠΕΡΙΣΣΌΤΕΡΑ ΓΙΑ ΤΟ ΒΙΒΛΙΟ ΣΤΗ ΒΑΣΗ ΤΗΣ ΒΙΒΛΙΟΝΕΤ

Η Εταιρεία Συγγραφέων για το «Επί Λέξει»: Το νέο ΔΣ καλεί σε ανοιχτή συνεδρίαση-συζήτηση στον χώρο του βιβλιοπωλείου

Η ανακοίνωση για το κλείσιμο του βιβλιοπωλείου «Επί Λέξει» στην Οδό Ακαδημίας αποκαλύπτει ένα οξύτατο πρόβλημα στο κέντρο της Αθήνας που επηρεάζει τη φυσιογνωμία της πόλης και τη ζωή των κατοίκων της. 

Το βιβλιοπωλείο «Επί λέξει» είναι ένας από τους πιο δραστήριους χώρους συνάντησης συγγραφέων και αναγνωστών. Στα δώδεκα χρόνια της λειτουργίας του (ξεκίνησε μέσα στην οικονομική κρίση μετά το κλείσιμο του Βιβλιοπωλείου της Εστίας όπου εργαζόταν η ιδιοκτήτριά του Μαρία Παπαγεωργίου) φιλοξένησε πάνω από 1.000 εκδηλώσεις, παρουσιάσεις βιβλίων, συζητήσεις κ.ά. Η αιτία που το βιβλιοπωλείο οδηγείται σε κλείσιμο και ο χώρος σε αναγκαστική αλλαγή χρήσης είναι ο υπερδιπλασιασμός του ενοικίου (από €2.200 σε €5.000 / μήνα) από την ιδιοκτήτρια εταιρεία – μέλος μεγάλου επιχειρηματικού ομίλου με ετήσιο κύκλο εργασιών που υπερβαίνει το 1 δισ. 

Τα βιβλιοπωλεία συμβάλλουν σημαντικά στη ζωτικότητα του κέντρου των πόλεων. Φιλοξενούν εκδηλώσεις και συζητήσεις, οι βιβλιοπώλες τους υποστηρίζουν τους αναγνώστες στις επιλογές τους, το καθένα έχει τη δική του αισθητική φυσιογνωμία, γίνονται κόμβοι συσπείρωσης συγγραφέων και αναγνωστών. Γίνονται οάσεις πνευματικής ζωής εντός των εμπορικών δρόμων. 

Με λίγα λόγια, τα βιβλιοπωλεία καλύπτουν πολλά επίπεδα αναγκών, δεν πρέπει να αντιμετωπίζονται ως συνηθισμένες εμπορικές επιχειρήσεις. Στις μέρες μας, με το οξυμένο φαινόμενο του υπερτουρισμού να επελαύνει στις σύγχρονες πόλεις, η ανάγκη διατήρησης χώρων συνύπαρξης και πολιτισμού, ακόμη και στους πιο εμπορικούς δρόμους, είναι επιτακτική. Είναι καθήκον της πολιτείας να διαφυλάσσει τη βιωσιμότητα και τους όρους λειτουργίας τους. 

Για όλους αυτούς τους λόγους η Εταιρεία Συγγραφέων ζητά την άμεση παρέμβαση του ΥΠΠΟ, του Δήμου Αθηναίων και όλων των αρμόδιων φορέων ώστε να διατηρηθεί η βιβλιοπωλική χρήση στην οδό Ακαδημίας 32. 

Ως μία συμβολική κίνηση το νέο ΔΣ της Εταιρείας Συγγραφέων θα κάνει την πρώτη του ανοιχτή συνεδρίαση στον χώρο του βιβλιοπωλείου το Σάββατο, 7 Ιουνίου . Καλούμε ταυτόχρονα τα μέλη της Εταιρείας στις 12 το μεσημέρι στον χώρο του βιβλιοπωλείου, για να στηρίξουμε μαζί το αίτημα μη αλλαγής της βιβλιοπωλικής χρήσης, απαιτώντας από την ιδιοκτήτρια εταιρεία επίδειξη ουσιαστικής εταιρικής κοινωνικής ευθύνης, ώστε να διατηρηθεί το ιστορικό κέντρο της πόλης μας βιώσιμο πολιτιστικά, τόσο για τους μόνιμους κατοίκους της όσο και για τους εργαζόμενους και τους επισκέπτες της.

https://www.authors.gr/etaireia_syggrafewn_gia_to_epi_lexei_to_neo_ds_kalei_se_anoixti_synedriasi-article-2173.html?category_id=1

ΑΝΟΙΞΙΑΤΙΚΟ ΜΠΑΖΑΡ///ΘΡΑΚΑ and FRIENDS

 

29/5 / ΠΕΜΠΤΗ 29 ΜΑΗ ΣΤΙΣ 19:00

στις 7 το απόγευμα στον Ελεύθερο κοινωνικό χώρο "αλτάι" και σε συνεργασία με το κινηματικό βιβλιοπωλείο Λούθιο θα γίνει το φετινό μπαζάρ βιβλίου Θράκα & friends.

Συμμετέχουν οι: Δαμιανός Αγραβαράς, Πατρίτσια Αιβαλή, Μαριγώ Αλεξοπούλου, Αγγελος Αρόρα, Άννα Αφεντουλίδου, Λευτέρης Αχμέτης, Αλέξανδρος Βαλκάνας, Σάντι Βασιλείου, Ειρήνη Γιαννάκη, Σπύρος Γούλας, Θόδωρος Γρηγοριάδης, Ευσταθία Δήμου, Χρήστος Δημούλας, Ανατολή Δουμάκη, Σίσσυ Δουτσίου, Γιώργος Δρίτσας, Αντώνης Ευθυμίου, Πηνελόπη Ζαρδούκα, Εφη Κ., Παναγιώτης Καλυβίτης, Σωκράτης Καμπουρόπουλος, Βίκυ Κατσαρού, Χριστίνα Κασσεσιάν, Αχιλλέας Κατσαρός, Πάνος Κεραμεύς, Χρίστος Κινάνι, Χρήστος Κολτσίδας, Τατιάνα Κοντογεωργοπούλου, Χρύσα Κοντογεωργοπούλου, Χάρις Κοντού, Κωσταντίνα Κορρυβάντη, Νικόλας Κουτσοδόντης, Εύη Λαμπροπούλου, Ηλέκτρα Λαζάρ, Ρένα Λούνα, Κατερίνα Μαρδακιούπη, Μάνια Μεζίτη, Πέννυ Μηλιά, Δημήτρης Μπαλτάς, Άγγελος Μπέρτος, Αντωνία Μποτονάκη, Ιωάννα Μπουλουγάρη, Νίκος Νόνας, Αγγελική Ντεβέ, Ασημίνα Ξηρογιάννη, Βασιλεία Οικονόμου, Κωνσταντίνα Παναγιωτοπούλου, Μαργαρίτα Παπαγεωργίου, Αριστέα Παπαλεξάνδρου, Τζένη Παυλίδου, Μαλαματή-Μαρία Πετρίδου, Δημήτρης Πέτρου, Σοφία Πολίτου, Έλενα Πολυγένη, Γωγώ Πονηράκου, Βίκυ Προκόπη, Γιάννης Ριζάς,Τάσος Σαγρής, Μαρία Σκούρτη, Σαπφώ Σούτσου, Ηλίας Στόφυλας, Ανδρονίκη Τασιούλα, John Tripoulas, Θωμάς Τσαλαπάτης, Κωνσταντίνος Τσουμπός, Μέλισσα Φραγκάκου, Χρυσάνθη Φωτοπούλου, Σπύρος Χαιρέτης, Μυρτώ Χμιελέφσκι

EKΛΟΓΕΣ 2025 στην ΕΤΑΙΡΕΙΑ ΣΥΓΓΡΑΦΕΩΝ /// ΤΑ ΝΕΑ ΜΕΛΗ

     Στη χθεσινή γενική συνέλευση της Εταιρείας Συγγραφέων, η οποία έγινε με  πρωτοφανή μαζική συμμετοχή, ψηφίστηκε το νέο Διοικητικό Συμβούλιο, στο οποίο κυριαρχούν κυρίως νέα πρόσωπα. Ψηφίστηκαν κατά σειρά ψήφων οι Κώστας Κατσουλάρης (είθισται ο πρώτος σε ψήφους να παίρνει και την προεδρία), Άννα Αφεντουλίδου, Γιώργος Βέης, Νίκος Ερηνάκης, Χρίστος Αστερίου, Αντώνης Σκιαθάς, Μαρία Κούρση. Αναπληρωματικό μέλος η Λίλα Κονομάρα. Η γενική συνέλευση εξέλεξε νέα τακτικά, επίτιμα και αντεπιστέλλοντα μέλη.

     Νέα μέλη της Εταιρείας εκλέχτηκαν οι : Γιώργος Αλισάνογλου,Ευάγγελος Αυδίκος, ΜυρσίνηΓκανά, Ευσταθία Δήμου, Ηλίας Μαγκλίνης, Ασημίνα Ξηρογιάννη, Ευτυχία Παναγιώτου, Γιάννης Στρούμπας, Βασίλης Χουλιάρας.

         

       Η συνέλευση υπερψήφισε ψήφισμα καταγγελίας της πολιτικής εθνοκάθαρσής σε βάρος των Παλαιστίνιών της ακροδεξιάς κυβέρνησης Νετανιάχου.  Το νέα ΔΣ αναμένεται να συγκροτηθεί τις επόμενες ημέρες σε σώμα.

*****

Πηγή: https://www.oanagnostis.gr/allagi-epochis-stin-etaireia-syggrafeon/

Οι υποψηφιότητες των νέων μελών:

https://www.authors.gr/ypopsifiotites_newn_melwn_2025_me_eisigiseis_kai_biografika-article-2055.html?category_id=1