ΜΑΡΤΙΟΣ: ΜΗΝΑΣ ΠΟΙΗΣΗΣ 2025 /// 'ΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑ ΚΑΘΕ ΜΕΡΑ /// ΣΑΝ ΑΓΓΙΓΜΑ της Αλεξάνδρας Μπακονίκα

                                                                         [6]

Τα μάτια, κάποιες φορές, 

μιλούν  πιο εύγλωττα  από τις λέξεις.

Απαθανατίζω αυτή τη στιγμή

το βλέμμα σου επάνω μου.

Βλέμμα συνεπαρμένο από αγάπη,

σαν ικεσία,

αβρό, σαν άγγιγμα από βελούδο.

Βλέμμα τόσο δικό σου,

θηρευτής ηδυπάθειας

που δεν κρύβεται.

Απαθανατίζω αυτή τη στιγμή 

που όσο ποτέ άλλοτε

μας ενώνει.

Η τελετουργία του χορού, Κουκκίδα  2023

notationes/// ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ 2017 /// ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΜΠΑΚΟΝΙΚΑ /// ΑΝΘΙΖΕ

Χάθηκα στην ηφαιστειώδη ορμή του οργασμού
που μου έδωσες στον έρωτα.
 Η ύπαρξή μου άρχισε να διαστέλλεται,
 κάθε σημείο, κάθε πόρος στο δέρμα μου
 άνοιγε, μπουμπούκιαζε κι άνθιζε.
 Η λατρεία μου για σένα,
σαν κάτι παντοδύναμο κι άτρωτο,
συνεχώς ανατροφοδοτείται,
γιγαντώνει τη θέρμη. Στο απόγειο του οργασμού,
κάθε πόρος στο δέρμα μου ολάνθιστος τόπος. 

***

Margaux Hemingway by Elliott Erwitt, 1975
http://bit.ly/2rha5Py

*

 

notationes ΙΑΝΟΥΑΡΙΟΣ- ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2015 /// Το Τραγικό και το Ερωτικό στον ποιητικό κόσμο της Αλεξάνδρας Μπακονίκα της Ελένης Αλεξίου /// ΒΙΒΛΙΟΚΡΙΤΙΚΗ

     

                      
Σαιξπηρικόν, 2012
47 σελ.                             
                                                      

Στη συλλογή «το τραγικό και το λημέρι των αισθήσεων» η Αλεξάνδρα Μπακονίκα συνεχίζει το μοτίβο των ιδεών, των εικόνων και των λεκτικών εκφορών, οι οποίες αποτελούν τον αναγνωρίσιμο πια ποιητικό της χαρακτήρα. Σύντομα ποιήματα, με πλήθος πεζολογικών στοιχείων, με ύφος ευθύ, διόλου υπαινικτικό, άμεσο, λιτό. Θεματική της η κοινωνική υπόσταση του ατόμου, όπως ποικιλότροπα εκφράζεται μέσα από τον έρωτα, τη φιλία, τις εργασιακές ή άλλες διαπροσωπικές σχέσεις. Ενδιαφέρουσα η οπτική της γωνία. Η ποιήτρια αποτυπώνει ιστορίες της καθημερινότητας, περιγράφει τύπους ανθρώπων, ξεσκεπάζει τα τρωτά τους, καυτηριάζει τις αδυναμίες τους. Και το κάνει αυτό χωρίς να ρητορεύει, χωρίς να ηθικολογεί ή να υποδεικνύει στάσεις και συμπεριφορές.
Χρησιμοποιεί τον εσωτερικό μονόλογο για να βοηθήσει το ποιητικό υποκείμενο να αντιληφθεί καλύτερα τις όποιες καταστάσεις και να βρει τη δύναμη να εξωτερικεύει όσα οι περισσότεροι από εμάς έχουμε μάθει να καταπνίγουμε. Οι περιγραφές της είναι τόσο λιτές μα εύστοχες, οι χαρακτήρες τόσο ρεαλιστικά δοσμένοι, ο τόπος των ποιημάτων τόσο ποικίλος και οικείος (αίθουσες δεξιώσεων, γκαλερί, πολυκαταστήματα, γεύματα σε φιλικά σπίτια, τα δωμάτια των εραστών) που εύκολα παρασύρεται κανείς και πέφτει στην παγίδα των «ερωτήσεων κλειδαρότρυπας», όπως μου αρέσει να της ονομάζω, αν δηλαδή έζησε όσα περιγράφει, αν είναι βιώματά της. Διόλου δεν πρέπει να μας αφορά, εμένα δε σίγουρα. Αυτό που μου δείχνει η θεματική και η έκφρασή της είναι ότι μοιάζει να έχει ζήσει στωικά και τα πάθη και τα λάθη της. Αυτά είναι που χάλκευσαν ένα χαρακτήρα, τον ποιητικό της έστω, ειλικρινή, ανυποχώρητο, ευθύ.
Ασχέτως, λοιπόν, αν ποιήτρια και ποιητικό υποκείμενο ταυτίζονται ή όχι (αυτό είναι θέμα που αφορά τον βιογράφο και τον κριτικό) συνεχίζω παρατηρώντας μια συνέπεια στην ποιητική της έκφραση, δηλαδή καθαρότητα σκέψης και ευθύτητα λόγου από το πρώτο ποίημα ως το τελευταίο. Και εξηγούμαι. Το ποιητικό υποκείμενο γοητεύεται και απογοητεύεται, υφίσταται την εκμετάλλευση του εργοδότη, ανέχεται την προδοσία του φίλου, παρατηρεί το παιχνίδι εξουσίας, ομολογεί την απέχθεια για τους ματαιόδοξους, εν ολίγοις σκιαγραφεί το τοπίο της απέραντης αυτής έκτασης που λέγεται «εγώ και οι άλλοι».
Όμως, δεν χτυπά την πλάτη, ούτε χαϊδεύει αυτιά, ακόμη κι όταν πρόκειται για τα δικά του. Δεν εθελοτυφλεί, δεν χαρίζεται. Με βλέμμα οξύ και γλώσσα αιχμηρή καταδεικνύει ό,τι σαθρό χαρακτηρίζει την «πεζή καθημερινότητα». Διακρίνει «τακτικές, ελιγμούς, σχέσεις εξουσίας». Παρακολουθεί τους έχοντες την εξουσία να είναι κυνικοί, σκληροί, άπληστοι, σφετεριστές, να πατούν επί πτωμάτων.
Και κάποια παραδείγματα. Στο θέμα της ματαιοδοξίας το ποιητικό υποκείμενο είναι αμείλικτα αποκαλυπτικό:
«Στη ζωή ένα γύρο να κάνεις/ οι ματαιοδοξίες μπόλικες, κάθε είδους,/ακόμη και από ανθρώπους που δεν το περιμένεις,/ διαλαλούν την πραμάτειά τους,/περιφέρουν την ευτέλειά τους…» (Κάθε είδους)
Ομοίως και στο θέμα της φιλίας δεν συμβιβάζεται με τη σιωπή και ομολογεί:
«Πια δεν σε εμπιστεύομαι./ Η φιλία που μου δείχνεις μασκάρεμα/λίγο πριν εξαφανιστείς.» (Μασκάρεμα)
και με αποφασιστικότητα
«Η υποκρισία και οι δήθεν φιλίες να τελειώνουν./ Είσαι σαν τις κακοτοπιές και τα αγκάθια,/ σαν μια απειλή πάνω από το κεφάλι μου.» (Στήνουν καρτέρι)
Υπάρχουν, όμως, και οι αναξιοπαθούντες. Από όσα ποιήματα της συλλογής θίγουν ζητήματα κοινωνικής ανισότητας και αδικίας ξεχωρίζω για την ευαισθησία του την Ντουλάπα. Εδώ τα θύματα της ζωής, για να εκτονωθούν, γίνονται θύτες, όταν τους δίνεται η ευκαιρία. Σαφώς, σημεία των καιρών.
«Λαϊκή οικογένεια. Ο πατέρας ναυτεργάτης./…Το αγόρι, ένας θηριώδης/ για το τίποτα ξυλοφόρτωνε την αδερφή του/ και ύστερα την έκλεινε σε μια ντουλάπα./ Από την κακομεταχείριση λιποθυμούσε.» (Η ντουλάπα)
Όμως, το τραγικό δεν είναι ο μοναδικός χαρακτηρισμός της κοινωνίας σήμερα. Υπάρχει και το συναίσθημα, το φλερτ, το λάγγεμα. Στον αντίποδα του ψευδούς, του ευτελούς και του άδικου βρίσκεται το καταφύγιο, το άσυλο, το λημέρι των αισθήσεων. Έτσι, η ισορροπία αποκαθίσταται και η κοινωνία, αν και τραγική, δεν είναι καταδικασμένη.
Στα ερωτικά ποιήματα της συλλογής ο έρωτας είναι «εκτυφλωτικός και πανίσχυρος», η «αγάπη ανθηρή και πεντακάθαρη/ χωρίς σκιές και ραγίσματα». Είναι πανταχού παρών. Οι εραστές συναντιούνται σε δωμάτια σπηλιές, κρησφύγετα κολασμένων, σε δάση, ξενοδοχεία, μπαρ. Επινοούν τρόπους «να κρατιούνται σε αδημονία/ να υποδαυλίζουν το ήδη έντονο πάθος». Τρέχουν με τη μοτοσυκλέτα «κατευθείαν μπροστά/ σα να βιάζονται να προλάβουν κάποιο θρίαμβό τους».
Κάποτε, όμως, τα ευγενή συναισθήματα αντικαθίστανται από ωμό πόθο και λαγνεία. Οι γυναίκες γίνονται ματαιόδοξες, οι άντρες εκμεταλλευτές, βίαιοι κι απότομοι. Τα ζευγάρια μιλούν στυγνά «ούτε αγάπη, ούτε αφοσίωση περίμενα από εσένα» (Με κριτικό μάτι). Η ανατροπή αιφνιδιάζει το έτερον ήμισυ. Η συνειδητοποίηση πονάει «σε λίγο καιρό/ μου συμπεριφερόσουν/ σαν να ήμουν αντικείμενο./ Ντράπηκα για τον εαυτό μου» (Το δάσος). Καταλήγει να συμπεράνει κανείς ότι ο σεβασμός στον έρωτα είναι θέμα κοινωνικό, είναι θέμα παιδείας, όπως όλα άλλωστε.
Διπολικός, λοιπόν, ο τίτλος της συλλογής, για να συμφωνεί με το περιεχόμενό της. «Τραγικά» κι «ερωτικά» τα ποιήματα, όπως «τραγικός» κι «ερωτικός» ο κόσμος, ο εντός μας κι ο περιβάλλων. Το προς τα πού κλείνει η ζυγαριά του καθενός είναι υπόθεση άλλη. Εδώ ας μείνουμε στη διαπίστωση.





ΣΗΜΕΙΩΣΗ :

Το κείμενο  αυτό είναι από την παρουσίαση της τελευταίας συλλογής της Μπακονίκα, στα Τρίκαλα τον Μάιο του 2014.





Ακολουθεί υλικό από την εκδήλωση.



                                                              

                                  (Κώστας Κοτρώνης, Αλεξάνδρα Μπακονίκα, Ελένη Αλεξίου, Παναγιώτης Ζαχαρόπουλος)


ΣΧΕΤΙΚΟ VIDEO :


https://www.youtube.com/watch?v=qX0TeJtOcLY

notationes /// NOEMBΡΙΟΣ -ΔΕΚΕΜΒΡΙΟΣ 2014 /// ΣΤΗΛΗ : THE ARTMANIACS /// ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΜΠΑΚΟΝΙΚΑ

...συνέντευξη στην Ασημίνα Ξηρογιάννη

 Θα σας γυρίσω χρόνια πίσω. Πότε γράψατε το πρώτο σας ποίημα. Πώς ξεκίνησε αυτή η ιστορία με τη γραφή: 

 Έγραφα στίχους στην εφηβεία μου, όμως ασχολήθηκα συστηματικά, και με την προοπτική να εκδώσω συλλογή, πολλά χρόνια μετά. Η πρώτη μου συλλογή εκδόθηκε το 1984 από τις εκδόσεις της Διαγωνίου του Ντίνου Χριστιανόπουλου.

Πώς βλέπετε το μέλλον της Ποίησης στον τόπο μας;

Η ποίηση είτε καλή είτε κακή ή μέτρια θα συνεχίζει να γράφεται στον τόπο μας,είμαστε συναισθηματικός λαός και επιζητούμε να εκφραζόμαστε μέσα από την τέχνη των στίχων.

Ποιες οι σχέσεις σας με την πεζογραφία;

Την παρακολουθώ και να τη διαβάζω, όμως προς το παρόν δεν έχω αισθανθεί την ανάγκη να γράψω πεζογραφία.

 Ποιο από τα δικά σας ποιητικά βιβλία αγαπάτε περισσότερο και γιατί.


 Έχω εκδώσει επτά ποιητικές συλλογές, τις αγαπάω εξίσου όλες εκτός από την πρώτη, που θεωρώ ότι δεν με εκφράζει απόλυτα- μόνο τα μισά από τα ποιήματα αυτής της συλλογής με ικανοποιούν.

 Aγαπημένοι σας ποιητές, συγγραφείς και μεταφραστές. 

 Όμηρος, αρχαίοι λυρικοί ποιητές, Θουκυδίδης, Κ. Καβάφης, Ντ. Χριστιανόπουλος, Δ. Χατζής, Σ. Δούκας, Μάριος Χάκκας, Γιώργος Ιωάννου, Θ. Βαλτινός, Χ. Οικονόμου, Σ. Δημητρίου, Α. Τσέχοφ, Ντ. Λώρενς, Τζ. Όργουελ, Π. Όστερ, Τ. Ουίλλιαμς.


Πιστεύετε στην κριτική; Η ίδια διαβάζετε τις κριτικές που γράφονται για τα έργα σας; 

 Όταν έχει πειστικά κριτήρια πιστεύω στην κριτική και ασφαλώς διαβάζω τις κριτικές που γράφονται για το έργο μου.

 Aπό τα διαβάσματά σας....αν σας ρωτούσα να μου επισημάνετε 3 βιβλία που διαβάσατε και σας σημάδεψαν τόσο που σας άλλαξαν το βλέμμα για τα πράγματα ,τί θα απαντούσατε; 

Η ποίηση του Καβάφη, τα δοκίμια του Ντ. Λώρενς, τα δοκίμια του Κωστή Παπαγιώργη « Η κόκκινη αλεπού». 


Γίνονται πολλές προσπάθειες τα τελευταία χρόνια για την υποστήριξη του ψηφιακού βιβλίου..


Δεν ξέρω πόσο θα υποσκελιστεί το έντυπο βιβλίο από το ψηφιακό, αυτό θα φανεί στο
μέλλον, αν και δηλώνω λάτρης του έντυπου βιβλίου.


Yπάρχει από πολύ κόσμο μια αγανάκτηση απέναντι στους εκδοτικούς οίκους και τις πολιτικές τους. Είναι δικαιολογημένη η αγανάκτηση αυτή.

 Όντως υπάρχει αγανάκτηση για τους εκδοτικούς οίκους, ακούω πολλά παράπονα, έχω κι εγώ αρκετά από την πείρα μου( φυσικά όχι για όλους τους εκδοτικούς οίκους με τους οποίους συνεργάστηκα). Ως εξουσία εκμεταλλεύονται τους συγγραφείς ή φέρονται ανάρμοστα.

 Υπάρχουν νέοι εμπνευσμένοι ποιητές σήμερα;

 Ασφαλώς και υπάρχουν νέοι εμπνευσμένοι ποιητές.

 Ποιά λόγια θα απευθύνατε σε έναν νέο ποιητή;

 Η συμβουλή μου σε έναν νέο ποιητή θα ήταν να είναι όσο πιο γνήσια ειλικρινής με τον εαυτό του και να μην επαναπαύεται σε προχειρότητες, να επιζητά την τελειότητα.


 Αν σας έλεγαν να αλλάξετε κάτι από την σημερινή λογοτεχνική πραγματικότητα...τί θα ήταν αυτό;

Αν και δεν είναι καθόλου στο χέρι μου, θα άλλαζα το καθεστώς των δημοσίων σχέσεων που κυριαρχεί. Μέσα από κλίκες και γνωριμίες προωθούνται σε μεγάλο βαθμό μετριότητες- χωρίς βέβαια αυτό να είναι ο κανόνας.


 Λογοτεχνία και Διαδίκτυο. 


Νομίζω ότι το διαδίκτυο βοηθάει την προώθηση της λογοτεχνίας.


Ποιά άλλη μορφή τέχνης σας γοητεύει....
 Μπορώ να πω όλες.

Διαβάζουν οι Έλληνες σήμερα ή είναι τόσο βαθιά χωμένοι στα προβλήματά τους που το διάβασμα μοιάζει όνειρο θερινής νυκτός; 

 Ως λαός δεν διαβάζουμε πολύ, και τώρα με την κρίση η κατάσταση χειροτέρεψε ακόμη περισσότερο. 

Γράφετε κάτι τώρα; 

 Ναι, συνεχίζω να γράφω, μάλιστα τα τελευταία τέσσερα χρόνια ήταν εξόχως παραγωγικά. 

Ποίηση είναι.... 

Ποίηση είναι μια μαγευτική έκφραση συγκίνησης, είναι η εμβάθυνση στον απόκρυφο εαυτό μας για να ανασύρουμε ό,τι καταλυτικά μας καίει και μας συγκλονίζει.

ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΗ ΒΙΒΛΙΟΥ '' ΤΟ ΤΡΑΓΙΚΟ ΚΑΙ ΤΟ ΛΗΜΕΡΙ ΤΩΝ ΑΙΣΘΗΣΕΩΝ ''

                                                 


                                                          

Οι εκδόσεις Σαιξπηρικόν παρουσιάζουν την ποιητική συλλογή της Αλεξάνδρας Μπακονίκα "Το τραγικό και το λημέρι των αισθήσεων" την Παρασκευή 4 Απριλίου, στις 7:30, στον Πολυχώρο Αίτιον.

Για το βιβλίο θα μιλήσουν:


Ο Βαγγέλης Ραπτόπουλος, συγγραφέας
Η Δώρα Κασκάλη, πεζογράφος, ποιήτρια
 
Στο πιάνο η Θέλμα Παπαδοπούλου

notationes///AYΓΟΥΣΤΟΣ 2013///ΑΛΕΞΑΝΔΡΑ ΜΠΑΚΟΝΙΚΑ///ΕΝΑ ΠΟΙΗΜΑ

ΞΕΧΝΟΥΣΕ ΤΗ ΜΙΖΕΡΙΑ

Κοσμοσυρροή, το αδιαχώρητο γινόταν|

στην υπαίθρια συναυλία.

Κάθε τραγούδι για χαρά ή καημό,

κάθε τραγούδι μια μέθη,

μια ανανέωση του ερωτισμού, της λίμπιντο ήταν.

Ο φημισμένος τραγουδιστής

αδιάλειπτα μαγνήτιζε με την ιδιόρρυθμη φωνή του,

ερωτισμό εξέπεμπε.

Η ανθρωποθάλασσα, το τεράστιο πλήθος

μέσα από τις διακυμάνσεις του ερωτισμού των τραγουδιών

ανέβαινε στα ουράνια,

ξεχνούσε τη μιζέρια, τις πληγές,

τα μύρια βάσανά του.